Incasso in 2020

Incasso in 2020 2 januari 2020

Arjan Stigter, Algemeen directeur van Ultimoo Group geeft in het blad De Credit Manager van de VVCM zijn visie voor de incassobranche in 2020 en verder, lees ook hier het hele artikel.

2020, als je het hardop uitspreekt dan klinkt het heel futuristisch, althans voor iemand zoals ik die nog is opgegroeid zonder mobieltje en PC’s in de pubertijd in de jaren 80. 2020 is er en daar kunnen we niet meer omheen. Wat betekent dat voor ons vak, en in mijn geval incasso in het bijzonder. Je zou zeggen het is maar een jaartal en dus verandert  er niets. In  januari gaan we gewoon weer verder waar we gebleven waren. En dat klopt, maar waar waren we gebleven dan? Welke ontwikkelingen maken dat 2020 voor incassobureaus een bijzonder jaar kan worden? 

Technologische ontwikkelingen en de menselijke maat

Er zijn heel veel technologische ontwikkelingen en wat mij opvalt is dat die soms claimen de oplossing voor alles te zijn. Die ontwikkelingen zijn wat mij betreft een kind van deze tijd en noodzakelijk om je werk te kunnen doen. Maar het incasso vak is nog altijd een vak waar de menselijke maat en inzet het verschil maakt. Ik houd de technologische ontwikkelingen in de gaten maar vind dat niet de belangrijkste ontwikkeling voor de komende jaren. Sterker nog de incassobranche zal juist die menselijke maat in moeten zetten als haar belangrijkste wapen.

Problematische schulden

Om te beginnen zien we al langer,  maar zeker in 2019 in het bijzonder, de opkomst van initiatieven die problematische schulden moeten helpen reduceren en in sommige gevallen zelfs compleet op moeten lossen. In 2020 zal het kaf van het koren moeten worden gescheiden. Zeker op het vlak van problematische schulden  kan het niet zo zijn dat de initiatieven elkaar de loef afsteken en over elkaar heen buitelen. Ik schat in dat het initiatief, waarvoor ook Koningin Maxima zich inzet, de beste kans maakt om aan te slaan. Tegelijkertijd moeten we ons bewust zijn dat het oplossen van deze problematiek een utopie is, het probleem is simpelweg zonder wetgeving en zonder medewerking van debiteuren niet op te lossen en juist bij dat laatste punt wringt de schoen. Maar ok, ik geef het een kans, laten we dan in ieder geval hopen dat de algehele economische toestand niet verslechterd, dat zou namelijk in kunnen houden dat we heel veel meer mensen hulp moeten gaan bieden. De vraag rijst, wie gaat (of lees kan) dat betalen? 

Regulering van de incassomarkt

Toen ik in 1989 begon met mijn werkzaamheden in de incassobranche stonden “we” er aan de ene kant niet zo heel goed voor. Men had liever niet met “ons” te maken. Er waren ook wel sujetten in de branche met methodes die in deze tijd de voorpagina’s zouden halen en dan hebben we het over agressieve methodes of exorbitant hoge kosten.. De deurwaarder was toen nog regionaal of zelfs lokaal aangesteld en alles ging in een tempo dat veel trager ging dan nu. Voor de jonkies onder ons, alles ging per post of vaste telefoon, en dat maakt dat de reactiesnelheid eerder met weken dan met uren ging.  Aan de andere kant was het nog niet zo dat de maatschappij erg goed omsprong met mensen met schulden. Kosten werden doorbelast aan schuldenaren en als het daar niet vandaan kwam aan schuldeisers. Niemand die zich daar erg druk om maakte. Op zich best overzichtelijk. Nu 30 jaar later is er heel wat ten goede veranderd. Toch is de markt nog steeds niet zuiver genoeg, De NVI doet haar best om haar leden te reguleren maar heeft geen grip op al die andere incassobureaus. 

Helaas komt het nog steeds voor dat regels worden genegeerd en overtreden. Ook is de perceptie die buitenstaanders van onze markt hebben nou niet echt positief. Een paar jaar geleden werd er zelfs een wetsvoorstel gemaakt dat “misstanden” in de incassomarkt moest tegengaan. Dat uitgangspunt alleen al geeft aan hoe we ervoor stonden en misschien wel staan. Het blijft een activiteit die wellicht nooit als positief zal worden ervaren. Toch is het zo dat we met zijn allen enorm bezig zijn om maatschappelijk verantwoord te incasseren. De één nog meer dan de ander, het lijkt erop dat het incasseren van vorderingen niet meer als hoofdtaak wordt gezien??? En om dat kracht bij te zetten zijn ook toezichthouders zich steeds meer met de markt gaan bezig houden. Nu na een paar jaar van overleggen en luisteren komt de regering met een wetsvoorstel waarmee de markt van minnelijke incasso moet worden gereguleerd met behulp van een register en bijbehorende regelgeving. Het initiatief is goed, nu de inhoud nog, deze zal in 2020 wellicht wel beter worden ingevuld. Of we daarmee de sujetten uit de branche weren is nog maar de vraag, feit is wel dat je ze van tevoren zou moeten kunnen herkennen.

Nog minder gerechtelijk invorderen?

Als de ontwikkelingen doorzetten dan zou het wel eens zo kunnen zijn dat we gezamenlijk (nog) minder tot gerechtelijke invordering overgaan. De kosten daarvan zijn namelijk grotendeels de oorzaak van het alsmaar oplopen van schulden. Steeds meer bedrijven en zelfs branches geven de voorkeur aan een minnelijke oplossing en grijpen alleen naar het middel van gerechtelijke invordering als een debiteur niet meewerkt. Ik denk dat dat een goede ontwikkeling is, toch schuilt daar ook een gevaar. Wat doet al dit maatschappelijk verantwoord incasseren met de betaalmoraal van de gemiddelde Nederlander? We moeten ervoor zorgen dat bij al deze ontwikkelingen niet alleen de rechten maar ook de plichten van een schuldenaar worden geduid of zelfs aangescherpt. We moeten ons ook bewust zijn dat mensen en bedrijven die wel betalen of niet betaald krijgen ook een grens hebben.  Doen we alleen het één en niet het ander dan kunnen we er op termijn achter komen dat we een monster hebben gecreëerd waar de betalende Nederlander een flinke rekening voor krijgt. De moraal begint bij het besef dat als je wat koopt of leent dat je dat moet (terug) betalen… Ik hoop dat we daar in 2020 ook wat meer aandacht voor krijgen en dat alle ontwikkelingen samen in balans blijven.

Arjan Stigter

Algemeen directeur Ultimoo Group